Czy herbata odwadnia? Naukowe dowody, że nawadnia!

Przynajmniej raz w tygodniu zdarza się nam słyszeć przy naszej sklepowej ladzie, że herbata odwadnia. To pewnie jeden z najszerzej rozpowszechnionych pseudo-faktów na temat herbaty. Twierdzenie w swojej istocie jest kuriozalne – napój składający się z wody w 98-99%... odwadnia! Każdy mit ma jednak jakieś źródła. W tym artykule przedstawimy je, oraz zaprezentujemy najnowsze badania naukowe, które całkowicie negują mit o odwadniających właściwościach herbaty (i kawy).

Jeśli nie macie ochoty na lekturę tego tekstu, a potrzebujecie dobitnego potwierdzenia tezy zawartej w tytule, to zachęcamy do zapoznania się z 3 pierwszymi źródłami podanymi na końcu artykułu.

Źródło mitu

Kofeina zawarta w herbacie i kawie ma działanie moczopędne. To fakt. Już w 1928 roku wykonano badanie wskazujące, że spożycie kofeiny (w formie kawy, herbaty lub wody z czystą kofeiną) zwiększa oddawanie moczu nawet o 50%! Co ciekawe, tak dawne badanie nadal jest głównym potwierdzeniem mitu o odwadnianiu przez herbatę. Już na wstępie metodologia przyjęta w tym badaniu budzi zastrzeżenia: wykonano je na próbie tylko 3 osób!
Same wyniki też nie są jednoznaczne – zwiększenie produkcji moczu występuje tylko po okresach abstynencji od kofeiny. W wypadku codziennego spożycia nie zachodziło wcale. Nie dość, że jest to badanie mało wiarygodne, to jego wyniki były traktowane wybiórczo.

Naukowe obalenie mitu

Nowsze badania jasno wskazują, że diuretyczny efekt kofeiny jest słaby. Zdecydowanie za słaby, aby zniwelować nawodnienie płynące z wodą przyjmowaną w postaci herbaty.

W jednym z badań jego uczestnicy przez 12 godzin mieli pić tylko czarną herbatę. Porównano ilość wydalanego przez nich moczu z ilością moczu wydalonego przez osoby, które w ciągu tych 12 godzin piły tylko przegotowaną wodę. Nie stwierdzono różnic.

Co więcej, napoje z kofeiną nawadniają dokładnie tak samo dobrze, jak woda. Pod tym kątem przebadano kawę i czarną herbatę. Muszę przyznać, że wyniki mnie zaskoczyły. Do tej pory byłem przekonany, że herbata nawadnia, ale gorzej niż woda. To miła niespodzianka.

Dowód anegdotyczny i jego obalenie

Wiele osób może jednak mówić: „kiedy piję herbatę, muszę częściej chodzić do toalety”. To zdanie niewątpliwie jest prawdziwe. Muszą odwiedzać toaletę częściej, niż w przypadku, gdyby nie pili nic. Wiele osób w ciągu dnia pije tylko ciepłe napoje jak kawa czy herbata i nie mają porównania z efektem czystej wody. Na szczęście zostało to naukowo zmierzone w jednym z badań omawianych powyżej…

Drugi dowód anegdotyczny: „po herbacie czuję suchość w ustach, to dowód na odwodnienie”. Na szczęście z odwodnieniem nie ma to nic wspólnego. Uczucie suchości w ustach powstaje w wyniku działalności polifenoli na zawarte w ślinie białko. Polifenole ścinają białka, powodując uczucie ściągania czy suchości na języku. Efekt tym mocniejszy, im mocniej zaparzona jest herbata.

Pamiętajcie o codziennym dobrym nawodnieniu! Jest ono bardzo ważne. Jeśli brakuje wam regularności w piciu czystej wody, nie martwcie się – wasza ulubiona herbata nawadnia równie dobrze.

Autor tekstu: Konrad Pociask
Maj 2019

Źródła i inspiracje:
http://europepmc.org/abstract/MED/12187618/reload=0;jsessionid=4JJ2WCAlb24kzKm0E3ce.4
https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/21450118
https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/11022872
https://journals.plos.org/plosone/article?id=10.1371/journal.pone.0084154
http://www.sportsnutritionworkshop.com/files/32.spnt.pdf
http://piewcyteiny.pl/czy-herbata-odwadnia/
http://www.bbc.com/future/story/20140402-are-coffee-and-tea-dehydrating